Zegar na Księżycu poprawiłby ziemskie pomiary czasu, pomógł w stworzeniu księżycowego GPS

23 lutego 2026, 11:11

Dzięki niezwykłemu rozwojowi technologii dysponujemy już tak doskonałymi zegarami, że potrafimy zauważyć różnicę czasu pomiędzy zegarem umieszczonym u podnóża góry a zegarem na jej szczycie. Utrzymanie tak olbrzymiej dokładności w zegarach umieszczonych na Ziemi jest niezwykle trudne. Każda zmiana temperatury, każde drganie, każde wahanie ciśnienia zakłóca działanie zegara. Konieczne jest wykorzystywanie kosztownych i energochłonnych systemów chłodzenia i izolacji. Nigdy nie one też w pełni skuteczne. Rozwiązaniem problemu mogłoby być umieszczenie zegara optycznego... na Księżycu.



Koncepcje komunikacji z cywilizacją pozaziemską powstawały już 200 lat temu

21 lutego 2026, 10:42

Ponad 50 lat temu, 16 listopada 1974 roku, wysłano słynną wiadomość z Arecibo – skierowany w przestrzeń kosmiczną przekaz radiowy, w którym zawarto podstawowe informacje o ludzkości i Ziemi. Jednak pomysły, jak skontaktować się z istotami pozaziemskimi zaczęły powstawać już na początku XIX wieku. A jeszcze wcześniej rozważano istnienie takich istot.


Jak porozmawiać z Obcym? Historia komunikacji z innymi światami

18 lutego 2026, 09:58

Ponad 50 lat temu, 16 listopada 1974 roku, wysłano słynną wiadomość z Arecibo – skierowany w przestrzeń kosmiczną przekaz radiowy, w którym zawarto podstawowe informacje o ludzkości i Ziemi. Jednak pomysły, jak skontaktować się z istotami pozaziemskimi zaczęły powstawać już na początku XIX wieku. A jeszcze wcześniej rozważano istnienie takich istot.Już Demokryt (V w. p.n.e.) i Epikur (IV w. p.n.e.) rozważali istnienie innych zamieszkanych światów. O takiej możliwości wspominali też Lukrecjusz czy Plutarch, a Lukian z Samosaty w II wieku napisał satyrę, w której mieszkańcy Księżyca i Słońca walczyli o prawo do kolonizacji Wenus.


Trąbę słonia pokrywają włosy o niezwykłych właściwościach

16 lutego 2026, 11:22

Interdyscyplinarne badania pod kierunkiem naukowców z Wydziału Inteligencji Haptycznej Instytutu Inteligentnych Systemów im. Maxa Plancka pozwoliły wyjaśnić, dlaczego trąba słonia – pomimo grubej skóry – jest tak precyzyjnym organem, pozwalającym zwierzętom na wykonywanie niezwykle złożonych ruchów i odczuwanie najdelikatniejszego dotknięcia. Okazało się, że pokrywające ją 1000 włosów czuciowych ma niezwykłe właściwości, które kompensują i grubą skórę, i słaby wzrok słoni.


C. albicans powoduje, że czerniak jest bardziej złośliwy. Opisano mechanizm jego działania

5 lutego 2026, 12:01

W 2020 roku nowotwory zabiły około 10 milionów ludzi na całym świecie. Specjaliści szacują, że w 13–18 procentach przypadków do pojawienia się nowotworu przyczynia się infekcja mikroorganizmem. Obecnie Międzynarodowa Agencja Badań nad Rakiem (IARC) wymienia 13 onkogennych mikroorganizmów. wśród nich bakterie, wirusy i pasożyty. Ostatnie badania wskazują jednak, że również i grzyby mogą mieć działanie onkogenne. A jednym z nich jest Candida albicans, grzyb występujący w ustach, na skórze, w układzie pokarmowym czy pochwie.


Deepfake – jedno z największych zagrożeń w internecie

5 lutego 2026, 10:57

Sprawdź, dlaczego eksperci ostrzegają, że deepfake’i groźniejsze niż klasyczny ransomware i dowiedz się, jak się chronić przed próbami manipulacji. Deepfake to nagranie dźwiękowe lub film wideo wygenerowane po części albo w całości przez sztuczną inteligencję. Ma wiernie naśladować czyjś wygląd, głos i sposób zachowania, aby zmylić odbiorcę i nakłonić go do określonych zachowań lub zmiany sposobu myślenia.


Już 2-miesięczne niemowlęta potrafią rozpoznawać i kategoryzować przedmioty

5 lutego 2026, 09:52

Według badaczy z Trinity College Dublin już 2-miesięczne dzieci zdolne do kategoryzowania obiektów. Podczas badań niemowląt naukowcy wykorzystali obrazowanie mózgu oraz modele sztucznej inteligencji i wykazali, że potrafią one rozróżniać i grupować przedmioty znacznie wcześniej niż sądzono. Odkrycie to wzbogaca naszą wiedzą o tym, jak myślą i jak uczą się ludzie od pierwszych miesięcy życia.


Uda się skonstruować niezatapialny statek?

30 stycznia 2026, 16:07

Sto lat od zatonięcia Titanica inżynierowie wciąż marzą o skonstruowaniu niezatapialnego statku. I dzięki pracy naukowców z Instytutu Optyki University of Rochester, bliżej tego celu niż kiedykolwiek indziej. Profesor Chunlei Guo i jego zespół z Laboratorium Energetyki Laserowej opracowali proces produkcyjny, dzięki któremu uzyskali niezatapialne aluminiowe rury. Nie toną one niezależnie od tego, jak długo pozostaną w wodzie, ani jak wiele dziur w nich zrobimy.


Wielki Zderzacz Hadronów... ogrzewa mieszkania

30 stycznia 2026, 11:18

Od dwóch tygodni największy na świecie akcelerator cząstek, Wielki Zderzacz Hadronów (LHC), służy nie tylko do badań naukowych, ale również do... ogrzewania domów. Jeszcze w ubiegłym roku, 12 grudnia, zakończono prace nad systemem wymiany ciepła, który został uruchomiony w połowie stycznia bieżącego roku i dostarcza energię do sieci ciepłowniczej francuskiego miasta Ferney-Voltaire.


W kamieniach nerkowych odkryto całe warstwy tworzone przez bakterie

28 stycznia 2026, 09:35

Kamienie nerkowe znane medycynie od kilku tysięcy lat. Powinniśmy więc wiedzieć o nich wszystko. Tymczasem naukowcy z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Los Angeles donieśli o istnieniu nieznanego komponentu kamieni. Badacze odkryli w nich warstwy bakterii. To przełomowe odkrycie stoi w sprzeczności z panującym poglądem, że kamienie tworzą się wyłącznie w wyniku procesów chemicznych i fizycznych. Pokazuje ono, że wewnątrz kamieni znajdują się bakterie, które mogą brać aktywny udział w ich formowaniu się, mówi doktor Kymora Scotland. Odkrycie tego mechanizmu otwiera drogę do opracowania nowych strategii terapeutycznych, które będą brały na cel mikroorganizmy kamieni nerkowych, dodaje uczona.


Zostań Patronem

Od 2006 roku popularyzujemy naukę. Chcemy się rozwijać i dostarczać naszym Czytelnikom jeszcze więcej atrakcyjnych treści wysokiej jakości. Dlatego postanowiliśmy poprosić o wsparcie. Zostań naszym Patronem i pomóż nam rozwijać KopalnięWiedzy.

Patronite

Patroni KopalniWiedzy